Tên luận án: Thúc đẩy xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam sang các nước thuộc Khối thị trường chung Nam Mỹ (Mercosur)
Chuyên ngành: Kinh doanh thương mại
Mã ngành: 9.34.01.21
Họ tên người hướng dẫn:
Người hướng dẫn chính: PGS. TS. Nguyễn Thị Bích Loan - Trường Đại học Thương mại
Người hướng dẫn phụ: PGS. TS. Nguyễn Văn Lịch - Viện Nghiên cứu Chiến lược, Chính sách Công Thương
Cơ sở đào tạo: Viện Nghiên cứu Chiến lược, Chính sách Công Thương
1. Tóm tắt nội dung luận án
Luận án này nghiên cứu cơ sở lý luận thúc đẩy xuất khẩu hàng hóa của một quốc gia sang một khối thị trường chung. Trên cơ sở phân tích thực trạng thúc đẩy xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam sang các nước thuộc khối thị trường chung Nam Mỹ (Mercosur) giai đoạn 2014 - 2024 theo các tiêu chí đánh giá gồm: quy mô, tốc độ tăng trưởng xuất khẩu, năng lực cạnh tranh của hàng xuất khẩu, chuyển dịch cơ cấu hàng hóa và mở rộng thị trường xuất khẩu cùng với các nội dung thúc đẩy xuất khẩu gồm: chủ trương, đường lối thúc đẩy xuất khẩu, các chính sách và pháp luật liên quan đến xuất khẩu; quá trình hội nhập quốc tế, hợp tác song phương để mở cửa thị trường xuất khẩu; các chương trình, đề án thúc đẩy xuất khẩu; hỗ trợ tín dụng, điều hành tỉ giá hối đoái hướng tới hoạt động xuất khẩu, kết hợp với phân tích kinh nghiệm của một số quốc gia khi xuất khẩu sang Mercosur và phân tích đặc điểm của thị trường các nước Mercosur, luận án đề xuất một số giải pháp đối với các cơ quan quản lý nhà nước về xuất khẩu, các doanh nghiệp đang tham gia xuất khẩu sang thị trường Mercosur nhằm thúc đẩy hoạt động xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam sang khu vực thị trường nhiều tiềm năng này.
2. Những kết quả mới của luận án:
Một là, về lý luận, luận án làm rõ được những đặc điểm xuất khẩu hàng hóa sang một khối thị trường chung, xác định các nội dung, tiêu chí đánh giá và yếu tố ảnh hưởng tới thúc đẩy xuất khẩu hàng hóa của một quốc gia sang các nước thuộc khối thị trường chung.
Hai là, từ kinh nghiệm, thành công, hạn chế của Trung Quốc, Hàn Quốc và Ai Cập, luận án rút ra một số bài học cho Việt Nam khi thúc đẩy xuất khẩu sang các nước Mercosur.
Ba là, phân tích thực trạng, đánh giá về các kết quả đạt được, như là: xuất khẩu sang Mercosur tăng đều hàng năm, cơ cấu hàng hóa xuất khẩu phù hợp; các hạn chế tồn tại như là: quy mô xuất khẩu chưa tương xứng với tiềm năng, xuất khẩu phụ thuộc vào một số mặt hàng truyền thống; xác định nguyên nhân của hạn chế tồn tại trong thúc đẩy xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam sang các nước Mercosur như là: nhà nước chưa có chính sách cụ thể, doanh nghiệp còn ít quan tâm đếnthị trường tiềm năng này; từ đó đề xuất hệ thống giải pháp đối với cơ quan nhà nước và các doanh nghiệp tham gia xuất khẩu nhằm thúc đẩy hoạt động xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam sang các nước Mercosur. Một số giải pháp chủ yếu gồm:
Thứ nhất, đối với nhà nước, cần tiếp tục chủ trương thúc đẩy xuất, khẩu, hoàn thiện cơ chế, chính sách tạo thuận lợi cho hoạt động xuất khẩu, mở cửa thị trường, ưu tiên đàm phán FTA với các nước Mercosur tạo lợi thế cạnh tranh cho doanh nghiệp xuất khẩu, thực hiện tốt các chương trình đề án và hỗ trợ doanh nghiệp xuất khẩu sang Mercosur..
Thứ hai, đối với các doanh nghiệp, cần có chiến lược dài hạn trên thị trường Mercosur, liên tục đổi mới, sáng tạo nâng cao chất lượng đi đôi với quản trị tốt chuỗi cung ứng, quản lý chi phí nhằm giảm giá thành sản phẩm. Doanh nghiệp cần đón đầu xu thế, áp dụng thương mại điện tử xuyên biên giới, tận dụng các quy hỗ trợ phát triển xanh, phát triển bền vững. Bên cạnh đó, để tạo sức mạnh tổng hợp, các doanh nghiệp Việt Nam cần hợp tác, phối hợp hoạt động trong các hiệp hội ngành hàng hoặc tổ chức mang tính đại diện tập thể.
3. Các ứng dụng/khả năng ứng dụng trong thực tiễn, các vấn đề cần tiếp tục nghiên cứu:
3.1. Khả năng ứng dụng
Thứ nhất, các doanh nghiệp xuất khẩu có thể tham khảo về các mặt hàng tiềm năng, lợi thế, các đặc điểm của thị trường Mercosur để phát triển hoạt động xuất khẩu của mình. Các giải pháp cũng có tính tham khảo đối với doanh nghiệp khi phải cùng hợp tác, liên kết tạo sức mạnh tổng hợp, phải đổi mới sáng tạo và nhất là tận dụng các xu thế chuyển đổi xanh trong hoạt động kinh tế hiện nay.
Thứ hai, các cơ quan hoạch định chính sách có thể tham khảo các giải pháp, nhất là giải pháp về mở cửa thị trường, đàm phán FTA với các nước Mercosur đã được phân tích, làm rõ trong luận án.
Thứ ba, các cơ sở đào tạo, nghiên cứu có tham khảo phương pháp đánh giá và ứng dụng mô hình SMART trong nghiên cứu và giảng dạy về xuất nhập khẩu.
3.2. Vấn đề cần tiếp tục nghiên cứu
Luận án mới chỉ nghiên cứu hoạt động xuất khẩu sang khu vực thị trường chung Mercosur mà chưa đề cập tới các khu vực thị trường khác như EU, ASEAN…, chưa khảo cứu một số yếu tố mới như chuyển đổi số, chuyển đổi xanh trong xuất khẩu hiện nay.
Tài liệu đính kèm:
-Tóm tắt luận án (Tiếng Việt, Tiếng Anh)
- Điểm mới của luận án (Tiếng Việt, Tiếng Anh);
- Trích yếu luận án;
- Toàn văn luận án tiến sĩ.